Ajurweda opiera się na założeniu, że we wszystkim, co istnieje przejawia się energia, zwana w sanskrycie praną. Prana jest siłą życiową i przenika Wszechświat przejawiając się w pięciu żywiołach: przestrzeni, powietrzu, ogniu, wodzie i ziemi. W człowieku prana występuje pod postacią zróżnicowanej energii vaty, pitty i kaphy, które stanowią aktywne odzwierciedlenie wspomnianych pięciu żywiołów. Każdy z nas ma niepowtarzalną kombinację tych trzech energii, a zatracenie równowagi pomiędzy nimi jest przyczyną każdej dolegliwości.

Według Ajurwedy w momencie zapłodnienia zostajemy wyposażeni w pewien energetyczny kod genetyczny (prakriti) i niepowtarzalną konstytucję ciała, energię przejawiającą się w ludzkim organizmie w trzech różnych postaciach: vata, pitta i kapha. Wszelkie zaburzenia, a w ich następstwie choroby biorą się z zachwiania równowagi energetycznej ciała, a więc z nadmiaru bądź z niedoboru tych energii, co z kolei w fizycznym wymiarze powoduje brak właściwej czynności komórkowej w organiźmie. Prakriti kieruje osobniczymi reakcjami tak umysłowymi jak i fizjologicznymi. Oznacza to, że każdy typ konstytucjonalny wykazuje osobnicze predyspozycje do zaburzeń, jak choćby niedowagi czy nadwagi. Według Ajurwedy istnieje siedem typów ciała: ciała jednorodne, z przeważającą energią vata, pitta lub kapha; typy dwoiste, gdzie niemalże w równej mierze występują vata-pitta, pitta-kapha lub kapha-vata; bardzo rzadko wszystkie trzy doshe występują w równych proporcjach.

Vata jest odpowiednikiem żywiołu przestrzeni i powietrza oraz biologiczną energią wszelkiego ruchu w ciele, pitta, energią ognia i ziemi, odpowiada za metabolizm, natomiast kapha jest energią ziemi i wody, odpowiadającą za konstrukcję ciała. Te trzy doshe (typy ciała)- vata, pitta i kapha - są więc aktywnymi postaciami pięciu żywiołów. Kierują one wszystkimi funkcjami biologicznymi i psychicznymi ciała, ducha i świadomości (umysłu). Sterują naszymi pierwotnymi upodobaniami do niektórych smaków, pokarmów, warunków klimatycznych, gorąca i zimna, pewnych typów zachowań (bardziej lub mniej aktywnych, spontanicznych). To od nich niejako zależą cechy naszego charakteru, fizjologii i ogólnie wyglądu zewnętrznego.